301 yönlendirme nedir? Adres değiştirirken trafiği ve sinyalleri korumak
Hazırlayan Ersin DorlakYayın: Son güncelleme:
9 dk okuma
Kısa özet301 yönlendirme nedir, 302 ve 308 ile farkı ne, zincirler neden sorun çıkarır? Site taşırken ve adres değiştirirken izlenecek adımları örneklerle anlatıyoruz.
301 yönlendirme nedir diye soranlara verilecek en net cevap: bir adresin kalıcı olarak başka bir adrese taşındığını tarayıcıya ve arama motoruna bildiren sunucu yanıtıdır. Ziyaretçi eski adresi açtığında sunucu 301 Moved Permanently kodu ve yeni adresi döner, tarayıcı da kullanıcıyı fark ettirmeden yeni adrese götürür. Google bu yanıtı, yeni adresin artık asıl adres olduğuna dair güçlü bir işaret olarak okur.
Adres değişikliği sandığınızdan sık yaşanır. Bir ürünün adı değişir, blog kategorileri yeniden düzenlenir, site HTTPS'e geçer, alan adı değişir ya da yeni bir altyapıya taşınırsınız. Her birinde eski adreslere gelen ziyaretçiler, dış bağlantılar ve arama sonuçlarındaki kayıtlar bir yere gitmek zorundadır.
Doğru kurulmuş bir 301 bu geçişi sessizce yönetir. Yanlış kurulmuş ya da hiç kurulmamış yönlendirme ise 404 sayfaları, kaybolan bağlantılar ve aramadan düşen sayfalar olarak geri döner.
301 yönlendirme nedir ve 302'den farkı ne?
HTTP standardında yönlendirmeler 3xx ailesindeki kodlarla yapılır. Bunlardan dördü SEO açısından önemlidir. İkisi kalıcı, ikisi geçicidir. Fark, sunucunun arama motoruna "bu değişiklik kalıcı mı?" sorusunun cevabını vermesidir.
| Kod | Anlamı | Google'ın yorumu | Ne zaman kullanılır |
|---|---|---|---|
| 301 | Kalıcı olarak taşındı | Hedef adresin kanonik olması için güçlü sinyal | Adres değişikliği, HTTPS geçişi, alan adı taşıma |
| 308 | Kalıcı yönlendirme, istek yöntemi korunur | 301 ile aynı şekilde güçlü sinyal | Form gönderimi gibi yöntemin korunması gereken kalıcı taşımalar |
| 302 | Geçici olarak başka yerde | Hedefin kanonik olması için zayıf sinyal | Kısa süreli kampanya, bakım, stokta olmayan ürünün geçici yönlendirmesi |
| 307 | Geçici yönlendirme, istek yöntemi korunur | 302 ile aynı şekilde zayıf sinyal | Yöntemin korunması gereken geçici yönlendirmeler |
Pratikteki karşılığı şudur: 301 kullandığınızda Google zamanla eski adresi dizinden çıkarıp yeni adresi gösterir. 302 kullandığınızda Google eski adresin geri döneceğini varsayar ve bir süre eski adresi tutmaya devam edebilir. Kalıcı bir değişiklikte 302 kullanmak, yeni sayfanın arama sonuçlarına geç oturmasına yol açabilir.
Google sunucu tarafı yönlendirmeleri tercih eder. Sunucuya erişiminiz yoksa anında çalışan meta yenileme (<meta http-equiv="refresh" content="0; url=...">) kalıcı yönlendirme gibi yorumlanır; gecikmeli meta yenileme geçici sayılır. JavaScript ile yapılan yönlendirmeyi Google ancak sayfayı işledikten sonra görür, bu yüzden belgelerinde yalnız sunucu tarafı ya da meta yönlendirme mümkün değilse önerir.
Tarayıcılar 301'i hatırlar
Kalıcı yönlendirmenin bir yan etkisi vardır: tarayıcılar 301 yanıtını önbelleğe alabilir. Bir ziyaretçi eski adresi bir kez açıp yeni adrese götürüldüyse, tarayıcısı bir sonraki seferde sunucuya hiç sormadan doğrudan yeni adrese gidebilir. Yanlışlıkla yazılmış bir 301'i sunucudan kaldırsanız bile bazı ziyaretçiler bir süre yanlış adrese gitmeye devam edebilir.
Bu yüzden yeni bir yönlendirme kuralını önce tek bir adreste deneyin ve testi gizli pencerede ya da önbelleği kullanmayan bir araçla yapın. Komut satırında curl -I https://www.ornek.com/eski-sayfa komutu yalnız yanıt başlıklarını getirir; ilk satırda durum kodunu, location satırında hedef adresi görürsünüz. Kuralın doğru çalıştığından emin olduktan sonra toplu uygulamaya geçin.
301 yönlendirme ne zaman gerekir?
Kalıcı yönlendirme gerektiren durumların ortak noktası, eski adresin artık kendi içeriğini sunmayacak olmasıdır. En sık karşılaşılanlar:
- Adres yapısı değişikliği.
/urun.php?id=42yerine/urun/deri-cuzdangibi okunabilir adreslere geçerken her eski adres yeni karşılığına yönlenmelidir. - HTTP'den HTTPS'e geçiş.
http://ile açılan her adres, aynı yolunhttps://sürümüne 301 ile gitmelidir. - www tercihi. Site hem www'li hem www'siz açılıyorsa biri diğerine kalıcı olarak yönlenmelidir.
- Alan adı değişikliği. Eski alan adındaki her sayfa yeni alan adındaki karşılığına sayfa sayfa yönlenmelidir.
- İçerik birleştirme. Aynı konuyu anlatan iki zayıf yazıyı tek güçlü yazıda topladığınızda kaldırılan yazı yeni yazıya yönlenmelidir.
- Kaldırılan ürün ya da hizmet. Yerine geçen çok yakın bir ürün varsa ona yönlendirin; yoksa sayfayı 404 ya da 410 ile kapatmak daha dürüsttür.
Son madde önemli. Tüm eski adresleri ana sayfaya yönlendirmek kolay görünür ama ziyaretçi aradığını bulamaz ve arama motoru açısından da bu sayfalar "bulunamadı" ile aynı anlama gelir. Yönlendirmenin değeri, eski adresin içeriğine gerçekten karşılık gelen bir hedefe gitmesindedir.
Kopya sayfanın açık kalması gerektiği durumlar ise yönlendirme değil canonical işidir. Filtreli liste ya da kampanya parametreli adres gibi örneklerde neyin ne zaman kullanılacağını canonical etiketi yazımızda anlattık.
301 yönlendirme nasıl yapılır?
Yönlendirmeyi nereye yazacağınız sitenin çalıştığı altyapıya bağlıdır. Mantık her yerde aynıdır: eski yol, yeni tam adres ve 301 kodu.
Apache ve .htaccess
Apache sunucularda en kısa yol .htaccess dosyasına tek satır eklemektir: Redirect 301 /eski-sayfa https://www.ornek.com/yeni-sayfa. Çok sayıda adresi bir kurala göre taşıyorsanız mod_rewrite ile RewriteRule yazılır. Her değişiklikten sonra birkaç adresi elle açıp kontrol etmek, yanlış bir kuralın tüm siteyi döngüye sokmasını önler.
Nginx
Nginx'te sunucu bloğuna location = /eski-sayfa { return 301 https://www.ornek.com/yeni-sayfa; } yazılır. HTTP'den HTTPS'e geçiş için 80 numaralı portu dinleyen blokta return 301 https://$host$request_uri; kullanılır.
WordPress ve hazır altyapılar
WordPress'te yönlendirme eklentileri, Shopify'da yönetim panelindeki URL yönlendirmeleri bölümü, diğer hazır altyapılarda benzer ayarlar aynı işi yapar. Bir ürünün adresini panelden değiştirdiğinizde bazı altyapılar yönlendirmeyi kendiliğinden ekler; bunu her zaman bir deneme adresiyle doğrulayın.
Hangi yolu seçerseniz seçin, kurulumdan sonra şu kontrolleri yapın:
- Eski adresi tarayıcıda açın; yeni adrese geldiğinizi görün.
- Tarayıcının geliştirici araçlarında Ağ sekmesini açıp ilk yanıtın
301olduğunu doğrulayın.302görüyorsanız kural geçici yazılmıştır. - Hedef adresin
200döndüğünü ve araya başka bir yönlendirme girmediğini kontrol edin. - Site içi bağlantıları, menüleri ve site haritasını yeni adresle güncelleyin.
Site taşırken yönlendirme haritası
Birkaç adreslik bir değişiklik tek tek yönetilebilir. Yüzlerce adresin değiştiği bir taşımada ise yönlendirmeyi yazmadan önce bir harita çıkarmak gerekir. Harita, her eski adresin karşısına yeni adresini yazdığınız iki sütunlu bir tablodur.
Haritayı doldururken şu kaynaklardan eski adresleri toplayın:
- Mevcut site haritasındaki tüm adresler.
- Search Console Performans raporunda son aylarda tıklama ve gösterim alan sayfalar.
- Dış sitelerden bağlantı alan adresler.
- Sunucu günlüklerinde sık istenen ama site haritasında olmayan eski adresler.
Her eski adres için içerik olarak en yakın yeni sayfayı seçin. Karşılığı olmayan adresleri ayrı bir listeye alın ve bunların 404 ya da 410 dönmesine bilerek karar verin. Taşıma günü haritayı sunucuya yükledikten sonra listeden rastgele seçtiğiniz adresleri açıp hem durum kodunu hem hedefi kontrol edin.
Alan adı değişiyorsa Search Console'daki Adres Değişikliği aracıyla Google'a taşımayı ayrıca bildirin. Taşımadan sonraki haftalarda sayfa dizine ekleme raporunu ve yeni alan adının Performans verisini düzenli izleyin; eski alan adındaki gösterimler azalırken yenisindekilerin artması beklenen tablodur.
Yönlendirme zincirleri ve sık yapılan hatalar
Yönlendirme zinciri, bir adresin başka bir adrese, onun da üçüncü bir adrese yönlenmesidir. Örneğin http://ornek.com/urun önce https://ornek.com/urun adresine, oradan https://www.ornek.com/urun adresine, oradan da https://www.ornek.com/urun/ adresine gidiyorsa ziyaretçi üç ayrı yönlendirmeden geçer. Her adım sayfanın açılmasını geciktirir ve tarayıcıya ek iş çıkarır.
Google belgelerine göre Googlebot en fazla 10 yönlendirme adımını takip eder; bu sınır aşılırsa Search Console yönlendirme hatası gösterir. Zincirlerin çoğu bu sınıra ulaşmaz ama her yeni site taşımasında bir adım daha eklenir ve birkaç yıl içinde uzun zincirler oluşur. Çözüm, her eski adresi doğrudan son hedefe yönlendirmektir.
Denetimlerde en sık görülen diğer hatalar şunlardır:
- Yönlendirme döngüsü. A adresi B'ye, B adresi A'ya gider. Tarayıcı "çok fazla yönlendirme" hatası verir, sayfa hiç açılmaz.
- Kalıcı taşımada 302 kullanmak. Sunucu ya da eklenti varsayılan olarak geçici yönlendirme yazıyorsa yeni adres arama sonuçlarına geç oturabilir.
- Yönlendirmeyi erken kaldırmak. Google site taşıma belgesinde yönlendirmeleri olabildiğince uzun, genellikle en az bir yıl korumanızı önerir. Erken kaldırılan yönlendirme, eski adrese verilmiş dış bağlantıları 404'e düşürür.
- İç bağlantıları güncellememek. Menüdeki bağlantı hâlâ eski adrese gidiyorsa her tıklama gereksiz bir yönlendirme demektir.
- Parametreleri düşürmek. Kampanya ya da filtre parametresi taşıyan adreslerde kural parametreyi kaybediyorsa ölçüm bozulur.
Site taşımasını planlıyorsanız, yönlendirme haritasıyla birlikte diğer kontrolleri de içeren yayın öncesi teknik SEO kontrol listemize göz atın.
Otopilot yönlendirme sorunlarını nasıl yakalar?
Otopilot'un Site Sağlığı taraması her adresi açarken geçtiği yönlendirmeleri sırayla kaydeder. Bir adres yönlendirme dönüyorsa bilgi düzeyinde bir bulgu olarak listelenir ve zincirin tamamı gösterilir; böylece hangi adresin nereye gittiğini tek tek açmadan görürsünüz. Bir adres iki ya da daha fazla yönlendirmeden geçiyorsa bu yüksek önemde yönlendirme zinciri bulgusu olur.
Site düzeyinde iki kontrol daha yapılır. Sitenin http:// sürümü HTTPS'e yönlenmeden 200 dönüyorsa yüksek önemde bir bulgu çıkar. www'li ve www'siz sürümlerden ikincisi yönlendirme yapmadan açılıyor ve ana adrese canonical vermiyorsa bu da ayrı bir bulgu olarak listelenir.
SEO Onarım, yönlendirme zinciri bulgusu için zincirin ilk adresinden son adresine doğrudan giden bir 301 yönlendirme düzeltmesi hazırlar. Bunun için son adresin 200 dönmesi ve sizin sitenizde olması gerekir; bu koşullar sağlanmıyorsa düzeltme hazırlanmaz. Yönlendirmeler riskli alanlar arasında sayıldığı için bu düzeltme Tam otomatik modda bile onayınızı bekler.
Yönlendirmeyi siteye yazabilen kanallar WordPress Connector, Shopify, API, Cloudflare Worker ve GitHub'dır. Pixel tarayıcıda çalıştığı için sunucunun döndüğü durum kodunu değiştiremez; Wix, ikas ve OpenCart kanalları da yönlendirme yazmaz. Bu kanallarda bulgu listede kalır ve yönlendirmeyi altyapınızın panelinden elle eklemeniz gerekir.
Bulguları ele alırken şu sırayı izlemenizi öneririz:
- Önce HTTP'den HTTPS'e ve www tercihine ilişkin site düzeyindeki bulguları çözün; bunlar tüm adresleri etkiler.
- Ardından yönlendirme zinciri bulgularını onaylayın ya da altyapınızda düzeltin.
- Son olarak menü ve yazı içindeki bağlantıları son adreslere güncelleyin ve taramayı yeniden çalıştırın.
Tek bir adresi hızlıca kontrol etmek için SEO analiz aracı adresin yönlendirme zinciri içerip içermediğini ve kaç adımda son adrese ulaşıldığını gösterir.
Sık sorulan sorular
301 yönlendirme SEO değerini kaybettirir mi?
Google, kalıcı yönlendirmeyi hedef adresin kanonik olması için güçlü bir sinyal olarak kullanır; zamanla eski adres yerine yeni adres dizinde yer alır. Değer kaybı daha çok hedefin alakasız olduğu, zincirlerin uzadığı ya da yönlendirmenin erken kaldırıldığı durumlarda yaşanır.
301 yönlendirmeyi ne kadar süre tutmalıyım?
Google site taşıma belgesinde olabildiğince uzun, genellikle en az bir yıl önerir. Eski adrese dış sitelerden bağlantı geliyorsa yönlendirmeyi kalıcı olarak bırakmak en güvenli yoldur.
302'yi yanlışlıkla kullandım, ne yapmalıyım?
Kuralı 301 olarak düzeltin ve birkaç adresle yeni kodu doğrulayın. Geçici yönlendirme, hedefin kanonik olması için zayıf bir sinyaldir; kalıcı kod vermek yeni adresin arama sonuçlarına daha erken oturmasına yardım eder.
Silinen her sayfayı ana sayfaya yönlendirmek doğru mu?
Doğru değildir. Ziyaretçi aradığı içeriği bulamaz ve arama motoru da bu yönlendirmeleri anlamlı bir taşıma olarak görmez. Yakın bir karşılığı olan sayfaları ona yönlendirin, karşılığı olmayanlar için 404 ya da 410 döndürün.
Yönlendirme sayfa hızını etkiler mi?
Etkiler. Her yönlendirme, tarayıcının asıl sayfayı istemeden önce sunucuya fazladan bir istek göndermesi demektir. Tek bir yönlendirme çoğu zaman fark edilmez; ama mobil bağlantıda ve zincir halinde art arda gelen yönlendirmeler sayfanın ilk görüntüsünü belirgin biçimde geciktirebilir. Bu yüzden site içi bağlantıların doğrudan son adrese gitmesi, yönlendirmenin yalnız dışarıdan gelen eski bağlantılar için çalışması en iyi düzendir.
Yönlendirme zinciri nasıl temizlenir?
Zincirdeki her ara adresi doğrudan son hedefe yönlendirin ve site içindeki bağlantıları son adrese güncelleyin. Böylece ziyaretçi tek adımda hedefe ulaşır, zincir yeni bir taşımada daha da uzamaz.
Kaynaklar
Bu sayfayı kim hazırladı?
Bu içeriği Otopilot kurucusu Ersin Dorlak, ürünü geliştiren ekiple birlikte hazırladı. Deneyimimizi kendi sitemizde ediniyoruz: otopilot.net'i de aynı panelden, 99 kurallı denetimle tarıyor ve çıkan bulguları düzeltiyoruz. Ölçmediğimiz bir rakamı ölçülmüş gibi yazmıyoruz.
Ekibimiz ve ilkelerimizSitenizde aynı kontrolleri yapın
Ücretsiz site analiziyle sayfalarınızdaki teknik ve içerik sorunlarını görün. Düzeltmeleri panelde hazırlamak ve sitenize uygulamak için planları inceleyin.