Ön Muhasebe
Hazırlayan Ersin DorlakSon güncelleme:
Bu Sayfa Ne Yapar
Ön Muhasebe, kestiğiniz satış faturalarını, tahsilatları, faturasız gelirleri ve giderleri tek yerde tutup aylık özeti ve alacak yaşlandırmayı çıkaran, isterseniz faturayı kendi Paraşüt ya da BizimHesap hesabınıza gönderen hesap kapsamlı bir modüldür.
Küçük işletmelerde kimin ne kadar borcu kaldığı, hangi faturanın vadesinin geçtiği ve bu ay ne kadar gider yapıldığı çoğu zaman Excel'de ya da hafızada tutulur. Ekran dört sekmeden oluşur: Özet bu ayın kesilen fatura, tahsilat ve gider toplamlarını, açık alacağı, son 12 ayın aylık tablosunu ve alacak yaşlandırmayı; Satış faturaları faturaları durum süzgeçleriyle; Gelir ve gider faturasız kayıtları; Entegrasyonlar muhasebe programı bağlantılarını gösterir.
Faturalar kalem kalem girilir; KDV her kalemde %0, %1, %10 ya da %20 oranıyla hesaplanıp kuruşa yuvarlanır ve genel toplam yuvarlanmış kalemlerin toplamıdır. Fatura numarası boş bırakılırsa ONM + yıl + sıra numarası verilir. Tahsilat girildikçe kalan tutar ve durum (Açık, Kısmi tahsil, Vadesi geçti, Tahsil edildi) kendiliğinden güncellenir. Aylık özette gelir fatura tarihine (tahakkuk), tahsilat ödeme tarihine göre sayılır; taslak, iptal ve TL dışı kayıtlar bu tabloya girmez. Satış ve Müşteri Takibi açıksa alıcı CRM firmalarından seçilir ve fırsat kartındaki Fatura kes taslağı hazırlar. Muhasebe programı bağlantısı yalnız sizin kendi hesap bilgilerinizle çalışır; bilgiler şifreli saklanır ve Test et ile gerçek bir istekle doğrulanmadan fatura gönderilmez.
Modül; serbest çalışanlar, ajanslar, küçük hizmet işletmeleri ve muhasebesini mali müşaviri tutan ama günlük alacak takibini kendisi yapmak isteyen herkes içindir. Sonuçta açık alacağınızı yaşına göre görür, vadesi geçenleri ayırır ve CSV dökümünü müşavirinize verirsiniz.
Buradaki kayıt resmi e-Fatura ya da e-Arşiv belgesi değildir; ön muhasebe takibi içindir. Resmi belgeyi muhasebe programınızdan ya da entegratörünüzden düzenlersiniz; özet bilgileri beyanname yerine geçmez, vergi konularında mali müşavirinize danışın.
Anlatılan sayfayı panelde aç(giriş yapınca açılır)
Ön Koşullar
- Hesabınızda Ön Muhasebe modülü açık olmalıdır. CRM'den alıcı seçimi ve Fatura kes düğmesi için Satış ve Müşteri Takibi modülü de açık olmalıdır.
- Paraşüt bağlantısı için Paraşüt geliştirici portalından (devhub.parasut.com) kendi şirketiniz için API başvurusu yapılmış ve onaylanmış olmalı; Client ID ve Client Secret Paraşüt'teki API Bilgilerim sayfasındadır.
- BizimHesap bağlantısı için BizimHesap'tan firma kimliğiniz (firmId) ve hesabınıza ait token gerekir.
- Muhasebe programı bağlantılarını yalnız hesap sahibi kurar; Ajans Personeli rolündeki kişiler ekranı yalnız görüntüler.
Adım Adım Kullanım
- Üst menüde Modüller → İşletme → Ön Muhasebe'yi açın. Ekran Özet sekmesiyle açılır; henüz kayıt yoksa tablolar boştur.
- Satış faturaları sekmesinde Yeni fatura'ya basın. Alıcı (firma ya da kişi) alanına yazmaya başladığınızda CRM firmaları önerilir; seçerseniz Vergi / TC kimlik no, Vergi dairesi, E-posta ve Adres dolar. Düzenleme tarihi ve Vade tarihini seçin, Fatura no'yu otomatik numara için boş bırakın.
- Kalemler bölümünde Kalem ekle ile her satıra Açıklama, Miktar, Birim fiyat (KDV hariç) ve KDV oranını girin. Ara toplam (KDV hariç), orana göre KDV satırları ve Genel toplam siz yazarken hesaplanır.
- Kaydettiğinizde faturanın numarasıyla "… numaralı fatura kaydedildi." bilgisi çıkar. Döviz faturası kesiyorsanız Para birimini değiştirin; bu faturalar listede ve yaşlandırmada ayrı satırda görünür, aylık TL tablosuna girmez.
- Ödeme geldiğinde faturayı açın, Tahsilatlar bölümünde Tahsilat ekle ile Tutar, Tarih ve Yöntem (havale, nakit, kart) girin. Kısmi tahsilat yapılabilir; kalan tutarı aşan tahsilat kabul edilmez.
- Listeyi Tümü, Tahsil edilmemiş, Vadesi geçmiş, Tahsil edildi, Taslak ve İptal süzgeçleriyle daraltın; arama kutusuna fatura no ya da alıcı adı yazın. Yanlış faturayı Faturayı iptal et ile iptal edin; iptal edilen fatura silinmez, listede İptal olarak kalır. Yalnız taslaklar Taslağı sil ile silinir.
- Gelir ve gider sekmesinde Yeni kayıt ile Tür (Gelir/Gider), Kategori (ör. Kira, Maaş ve SGK, Yazılım ve abonelik), Tarih, Tutar (KDV dahil), KDV ve Karşı taraf girin; ödenmemiş giderlerde Ödendi / tahsil edildi kutusunu boş bırakın.
- Özet sekmesinde Kesilen fatura, Tahsilat, Gider ve Açık alacak kartlarını, Aylık özet (son 12 ay, TL) tablosunu ve Alacak yaşlandırma satırlarını izleyin. CSV indir düğmeleri faturaları, gelir-gider kayıtlarını ve aylık özeti Excel'de açılan dosya olarak verir.
- Entegrasyonlar sekmesinde Paraşüt için Client ID, Client Secret ve isteğe bağlı Şirket numarası (company_id) girip kaydedin, gösterilen yönlendirme adresini Kopyala ile alıp Paraşüt uygulamanıza ekleyin ve Paraşüt ile yetkilendir'e basın. BizimHesap için Firma ID (firmId) ve Token girip kaydedin.
- Bilgileri kaydettikten sonra her bağlantının kartındaki Test et düğmesine basın; bağlantı gerçek bir istekle doğrulanır, sonuç "Bağlantı çalışıyor." ya da hata nedeniyle görünür ve durum Bağlı olur. Logo İşbaşı kartı API erişimi gerektirdiği için bağlantı kurmaz.
- Bağlantı Bağlı ise fatura ekranındaki Muhasebe programına gönder bölümünden Paraşüt'e gönder ya da BizimHesap'e gönder deyin veya kartta Kesilen faturaları otomatik gönder'i açın. Gönderilen faturada Programda aç bağlantısı çıkar; aynı fatura bir programa yalnız bir kez gönderilir.
KDV yuvarlama
Her kalemde net tutar = miktar × birim fiyat (kuruşa yuvarlanır), KDV = net × oran (kuruşa yuvarlanır). Genel toplam yuvarlanmış kalemlerin toplamıdır; böylece faturadaki kalemler ile toplam her zaman tutar. Gider kayıtlarında KDV dahil tutardan KDV ayrıca hesaplanır.
BizimHesap'ta cari kayıt
BizimHesap'ın B2B API'sinde ayrı bir müşteri (cari) aktarımı yoktur. Fatura gönderildiğinde müşteri BizimHesap'ta yoksa BizimHesap kendisi oluşturur; bu yüzden müşteri satırı Atlandı olarak görünür.
Ekrandaki öğeler
- Özet, Satış faturaları, Gelir ve gider, Entegrasyonlar — dört sekme.
- Kesilen fatura, Tahsilat, Gider, Açık alacak — Bu ay (TL) ve Tahsil edilmemiş toplam (TL) kartları.
- Aylık özet (son 12 ay, TL) — ay ay gelir, gider ve tahsilat; telefonda "Gelir … · Gider …" satırları.
- Alacak yaşlandırma — Vadesi gelmemiş, 1–30 gün gecikmiş, 31–60 gün, 61–90 gün, 90 günden fazla; alacak yoksa "Açık alacak yok."
- Fatura süzgeçleri — Tümü, Tahsil edilmemiş, Vadesi geçmiş, Tahsil edildi, Taslak, İptal; Fatura no ya da alıcı ara.
- Fatura durumları — Taslak, Açık, Kısmi tahsil, Vadesi geçti, Tahsil edildi, İptal.
- Fatura penceresi — alıcı alanları, Kalemler, Kalem ekle, toplamlar, Tahsilatlar, Tahsilat ekle, Faturayı iptal et, Taslağı sil, Muhasebe programına gönder.
- Gönderim durumu — Sırada, Gönderildi, Başarısız, Atlandı; gönderilmişse Programda aç.
- Yeni kayıt — gelir ya da gider; kategori, tutar, KDV, karşı taraf, Ödendi / tahsil edildi; ödenmemiş kayıtta ödenmedi etiketi.
- Bağlantı kartları — Paraşüt, BizimHesap, Logo İşbaşı; durum Bağlı, Hata, Test edilmedi, Kopuk, Bağlı değil; Test et, Paraşüt ile yetkilendir, Yeniden yetkilendir, Bağlantıyı kaldır, Kesilen faturaları otomatik gönder, Son test tarihi.
- CSV indir — faturalar, gelir-gider ve aylık özet dökümleri.
Sonuçları nasıl yorumlarsınız
Açık alacak kartı tahsil edilmemiş toplamı verir; asıl risk Alacak yaşlandırma satırlarındadır. Vadesi gelmemiş satırı normal iş akışıdır; 1–30 gün gecikmiş satırındaki alacaklar için hatırlatma yapın, 61–90 gün ve 90 günden fazla satırlarına düşen alacaklar tahsil riski taşır ve ayrıca takip edilmelidir. Aylık tabloda gelir tahakkuk esasına, tahsilat ödeme tarihine göre sayıldığı için bir ayda gelir yüksek ama tahsilat düşük görünebilir; bu fark o ayın alacağa dönüştüğünü gösterir. Bağlantı kartında Hata ya da Kopuk durumu görürseniz otomatik gönderim durmuştur; "üç denemede de gönderilemedi" bildirimi geldiğinde bağlantıyı test edip faturayı elle gönderin. Ekran beyanname hesabı yapmaz; KDV tutarları bilgi amaçlıdır.
Örnek senaryo
örnek.com bir web tasarım stüdyosu olsun; müşterilerine aylık bakım faturası kesiyor ve resmi faturayı Paraşüt'ten düzenliyor, ama kimin ödediğini ayrı bir tabloda izliyor. Stüdyo Ön Muhasebe'yi açıp Entegrasyonlar sekmesinde Paraşüt API bilgilerini giriyor, yönlendirme adresini Paraşüt uygulamasına ekleyip Paraşüt ile yetkilendir diyor; Test et "Bağlantı çalışıyor." sonucunu veriyor.
Ay başında CRM'deki kazanılan bakım fırsatlarından Fatura kes ile sekiz fatura taslağı açılıyor, kalemlere %20 KDV girilip kaydediliyor ve Kesilen faturaları otomatik gönder açık olduğu için faturalar Paraşüt'e Gönderildi durumuyla aktarılıyor. Kira, yazılım abonelikleri ve reklam giderleri Gelir ve gider sekmesine giriliyor.
Ay ortasında altı fatura için havale geldikçe Tahsilat ekle ile ödemeler işleniyor. Özet sekmesi kalan iki faturanın 1–30 gün gecikmiş satırında olduğunu gösteriyor; stüdyo bu iki müşteriyi arıyor ve ay sonunda CSV indir ile aylık özeti mali müşavirine gönderiyor.
İpuçları
- Alıcıları önce CRM'de firma olarak kaydedin; vergi bilgileri her faturada yeniden yazılmadan dolar.
- Vade tarihini her faturada girin; yaşlandırma ve Vadesi geçmiş süzgeci vade tarihine göre çalışır.
- Otomatik gönderimi açmadan önce birkaç faturayı elle gönderip programda doğru göründüğünü kontrol edin.
- Paraşüt Secret'ını yenilediğinizde panelde de hemen güncelleyip Test et'e basın; eski Secret anında geçersiz olur.
- Giderleri KDV dahil tutarla girin; KDV ayrıca hesaplanır ve aylık dökümde Gider KDV sütununda görünür.
- Ay sonunda üç CSV dökümünü birlikte mali müşavirinize gönderin; fatura, gider ve özet aynı dönemi kapsar.
Sık yapılan hatalar
- Buradaki faturayı resmi e-Fatura sanmak; resmi belge muhasebe programında ya da entegratörde düzenlenir.
- Bilgileri kaydedip Test et'e basmamak; doğrulanmamış bağlantıyla fatura gönderilmez.
- Gönderilmiş faturayı panelde düzeltmeye çalışmak; düzeltme programda yapılır.
- Döviz faturalarının aylık TL tablosunda görünmesini beklemek.
Sık Karşılaşılan Sorunlar
- Bağlantı doğrulanamadı: invalid_client: Test et isteği reddedildi. Paraşüt'te API başvurusunun onaylandığını, Client ID/Secret'ın doğru olduğunu ve yönlendirme adresinin uygulamanıza eklendiğini kontrol edin; Secret yenilendiyse eskisi hemen geçersiz olur. BizimHesap'ta firma kimliği ile token'ın aynı hesaba ait olduğundan emin olun.
- Önce Paraşüt ile yetkilendirin.: Paraşüt bilgileri kaydedildi ama yetkilendirme yapılmadı. Paraşüt ile yetkilendir'e basıp Paraşüt ekranında izin verin; dönüşte bağlantı kendiliğinden test edilir.
- Çalışan bir muhasebe bağlantısı yok. Entegrasyonlar sekmesinden bağlayıp Test et ile doğrulayın.: Fatura göndermek için en az bir bağlantının Bağlı durumda olması gerekir. Entegrasyonlar sekmesinde bilgileri girip Test et'e basın.
- Muhasebe programına gönderilmiş fatura burada değiştirilemez.: Fatura programa aktarıldığı için düzeltme programda yapılmalıdır. Programda aç bağlantısıyla faturayı açıp orada değiştirin.
- Tahsilatı olan fatura iptal edilemez ya da tahsilatın altına düşürülemez; önce tahsilatları silin.: Faturayı iptal etmek ya da tutarını düşürmek için önce Tahsilatlar bölümündeki kayıtları silin, ardından işlemi yapın.
- Tahsilat faturanın kalan tutarını aşıyor.: Girdiğiniz tutar faturanın Kalan değerinden büyük. Fazla ödeme geldiyse farkı Gelir ve gider sekmesinde ayrı gelir olarak kaydedin.
- Aylık özette bir fatura görünmüyor: Aylık özet yalnız TL kayıtları, kesilmiş (taslak ve iptal olmayan) faturaları ve düzenleme tarihine göre İstanbul ayını sayar. Döviz faturaları listede ve alacak yaşlandırmada ayrı satırda görünür.
İlgili Kılavuzlar
Bu adımları kendi sitenizde uygulayın
Önce ücretsiz site analiziyle sitenizdeki sorunları görün. Hesabınız varsa rehberde anlatılan sayfayı panelde açın.