Desi hesaplama nasıl yapılır? Kargo maliyeti fiyatı aşan ürünleri bulma rehberi
Hazırlayan Ersin DorlakYayın: Son güncelleme:
8 dk okuma
Kısa özetDesi hesaplama formülü, ücrete esas ağırlık, yuvarlama ve kargo tarifesiyle maliyet nasıl bulunur? Kargosu fiyatına göre pahalı ürünleri işaretleyin.

Desi hesaplama, bir paketin kapladığı hacmi kargo firmalarının fiyatlandırmada kullandığı birime çevirmektir. Kargo firmaları yalnız ağırlığa bakmaz; hafif ama büyük bir paket araçta ağır ve küçük bir paket kadar yer kaplar. Bu yüzden ücret, paketin hacminden hesaplanan desi ile gerçek ağırlıktan büyük olanına göre belirlenir. E-ticaret satıcıları için bu fark önemlidir: hacimli bir ürünün kargo maliyeti satış fiyatının beklenmedik bir bölümünü yiyebilir, hatta fiyatı aşabilir. Bu yazıda desi formülünü, ücrete esas ağırlığı, yuvarlama kurallarını, kargo tarifesiyle maliyet hesabını ve Otopilot'un Desi Hesaplayıcı botunun zararlı ürünleri nasıl işaretlediğini anlatıyoruz.
Ölçü birimine de dikkat etmek gerekir. Formül santimetre ile çalışır; ölçüleri milimetre ya da metre olarak girerseniz sonuç ya çok büyük ya da çok küçük çıkar. Ürün kartlarınızda ölçüler farklı birimlerle tutuluyorsa hesap yapmadan önce hepsini santimetreye çevirin. Aynı şekilde ağırlık kilogram cinsinden girilmelidir; gram olarak tutulan ağırlıklar bine bölünmelidir.
Desi hesaplama formülü
Desi, paketin en, boy ve yükseklik ölçülerinin santimetre cinsinden çarpılıp bir bölene bölünmesiyle bulunur:
Desi = en × boy × yükseklik ÷ bölen
Yurt içi kargoda yaygın bölen 3000'dir. Bazı hava kargo ve uluslararası gönderilerde farklı bölenler kullanılır. Hangi böleni kullanacağınızı kargo firmanızla yaptığınız sözleşme belirler; bu yüzden hesap yapmadan önce sözleşmenizi kontrol edin.
Ölçüler ürünün kendisinden değil, paketlenmiş hâlinin dış ölçülerinden alınmalıdır. Koli, köpük, balonlu naylon ve dolgu malzemesi paketin boyutunu büyütür. Ürünün kendisi küçük olsa bile gereğinden büyük bir koliyle gönderildiğinde desi artar. Paket ölçüsünü küçültmek, kargo maliyetini düşürmenin en doğrudan yoludur.
Örnek olarak 45 × 10 × 90 cm ölçüsündeki bir katlanır sandalye paketi için desi şöyle hesaplanır: 45 × 10 × 90 = 40.500; 40.500 ÷ 3000 = 13,5 desi.
Ölçüm yaparken tutarlılık da önemlidir. Aynı ürünün paketini farklı çalışanların farklı ölçmesi, hesaplanan desinin ve dolayısıyla beklenen kargo maliyetinin değişmesine yol açar. Her ürün için standart bir paket belirlemek, ölçüleri bir kez dikkatle alıp ürün kartına kaydetmek ve paketleme masasında bir ölçü cetveli bulundurmak bu farkı ortadan kaldırır. Ürün kartına kaydedilen paket ölçüleri, ileride hesap yaparken de doğrudan kullanılabilir.
Ücrete esas ağırlık ve yuvarlama
Desi bulunduktan sonra paketin gerçek ağırlığıyla karşılaştırılır. İkisinden büyük olanı ücrete esas değerdir. Hacimli ama hafif paketlerde desi, küçük ama ağır paketlerde kilogram belirleyici olur.
Kargo firmaları hesaplanan değeri genellikle yuvarlar. Yaygın yuvarlama bir üst tam sayıya yapılır; bazı sözleşmelerde bir üst yarım desiye yuvarlama uygulanır. Yuvarlama küçük görünse de sınırda kalan paketlerde bir üst fiyat dilimine geçişe neden olabilir.
| Paket | Ölçü (cm) | Ağırlık (kg) | Desi (3000 bölen) | Yuvarlanmış desi | Ücrete esas |
|---|---|---|---|---|---|
| Kupa bardak | 12 × 12 × 14 | 0,6 | 0,67 | 1 | 1 desi |
| Katlanır sandalye | 45 × 10 × 90 | 4,5 | 13,5 | 14 | 14 desi |
| Döküm tava | 10 × 10 × 10 | 4,2 | 0,33 | 1 | 5 kg |
| Yastık | 50 × 40 × 20 | 1,0 | 13,33 | 14 | 14 desi |
Tablodaki döküm tava örneği küçük ama ağır paketin durumunu gösteriyor: desi 1'e yuvarlansa da gerçek ağırlık 4,2 kg olduğu ve bir üst tam sayıya yuvarlandığında 5 kg ettiği için ücrete esas değer 5'tir. Yastık ise hafif olmasına rağmen hacmi nedeniyle 14 desi olarak ücretlendirilir.
Yuvarlamanın etkisi en çok sınırdaki paketlerde görülür. Örneğin 5,1 desi gelen bir paket bir üst tam sayıya yuvarlanınca 6 desi olur ve tarifede 5 desiye kadar olan dilimden çıkar. Paket ölçüsünü birkaç santimetre küçültmek bu paketi bir alt dilime indirebilir. Sınırdaki ürünleri belirlemek ve paketlerini gözden geçirmek, küçük bir değişiklikle sürekli tasarruf sağlar.
Kargo tarifesiyle maliyet nasıl bulunur?
Kargo firmaları fiyatı genellikle desi aralıklarına göre verir: belirli bir desiye kadar şu kadar, bir sonraki aralığa kadar şu kadar. Son aralığı aşan paketler için desi başına ek ücret uygulanır. Anlaşmalı fiyatlar işletmeden işletmeye değiştiği için hesap mutlaka kendi tarifenizle yapılmalıdır.
Maliyeti bulmak için ücrete esas değerin hangi aralığa düştüğüne bakılır. Örnek bir tarifede 10 desiye kadar 150 TL ve aralık üstü her desi için 12 TL ek ücret varsa, 14 desilik sandalyenin kargo maliyeti 150 + 4 × 12 = 198 TL olur. Bu tarife yalnız örnektir; kendi sözleşmenizdeki rakamları kullanın.
Kargo maliyetini anlamlı kılan, satış fiyatına oranıdır. 899 TL'lik sandalye için 198 TL kargo, fiyatın yaklaşık yüzde 22'sidir. Aynı kargo 249,90 TL'lik bir ürün için fiyatın büyük bölümüne denk gelir. Satıcılar genellikle kargo maliyetinin fiyata oranı için bir eşik belirler; eşiği aşan ürünlerde fiyatı, paketi ya da kargo politikasını gözden geçirir.
Kargo maliyetini satış fiyatıyla karşılaştırırken diğer maliyetleri de akılda tutmak gerekir. Ürün maliyeti, pazar yeri komisyonu, ödeme altyapısı kesintisi, paketleme malzemesi ve iade oranı birlikte düşünüldüğünde kargonun payı daha anlamlı hâle gelir. Kargo maliyeti tek başına kabul edilebilir görünse bile diğer kalemlerle birlikte ürünü zarara sokabilir. Bu yüzden kargo oranı için belirlediğiniz eşik, ürün kategorinizin kâr marjına göre seçilmelidir.
İade edilen siparişlerde kargo maliyeti iki kez ortaya çıkabilir: gidiş ve dönüş. İade oranı yüksek kategorilerde, örneğin giyimde, desi hesabının önemi bu yüzden daha da artar. Hacimli ve iade oranı yüksek ürünlerde paket optimizasyonu, toplam lojistik maliyetini belirgin biçimde etkiler.
Kargo maliyetini düşürmenin yolları
Desi hesabı yapıldığında hangi ürünlerin sorunlu olduğu ortaya çıkar. Bu ürünler için değerlendirebileceğiniz seçenekler şunlardır:
- Paket ölçüsünü küçültün. Ürüne daha uygun koli kullanmak ya da katlanabilir ürünleri katlı göndermek desiyi düşürür.
- Fiyatı gözden geçirin. Kargo maliyeti yüksek ürünlerde fiyat bu maliyeti karşılayacak şekilde ayarlanabilir.
- Ücretsiz kargo eşiğini ayarlayın. Belirli tutarın altındaki siparişlerde kargoyu alıcının ödemesi, düşük fiyatlı hacimli ürünlerde zararı önler.
- Birlikte satış önerin. Küçük ürünleri aynı pakette gönderilebilecek ürünlerle birlikte sunmak gönderi başına maliyeti dağıtır.
- Kargo firmanızla aralıkları konuşun. Gönderi hacminiz belirli desi aralıklarında yoğunlaşıyorsa bu aralıklar için fiyat görüşmesi yapılabilir.
- Pazar yeri anlaşmalarını ayrıca hesaplayın. Pazar yerlerinin anlaşmalı kargo fiyatları ve komisyonları kendi tarifenizden farklı olabilir.
Fiyat değişikliğini çok sayıda ürüne uygulamanız gerekiyorsa toplu fiyat güncelleme rehberimiz adım adım yol gösterir.
Kargo politikanızı müşteriye açıkça göstermek de maliyet yönetiminin parçasıdır. Ücretsiz kargo eşiğini, kargo ücretinin nasıl hesaplandığını ve teslim süresini ürün sayfasında ve sepet adımında yazmak, sepette terk edilen siparişleri ve müşteri hizmetlerine gelen soruları azaltır. Hacimli ürünlerde kargo ücretinin ayrıca hesaplandığını önceden belirtmek, ödeme adımında sürpriz yaşanmasını önler.
Hesap sonuçlarını ekibinizle paylaşırken uyarı ve zarar listelerini ayrı ele almak işe yarar. Zarar listesindeki ürünler için hızlı karar gerekir: fiyat, paket ya da satıştan çekme. Uyarı listesindeki ürünler ise daha uzun vadede gözden geçirilebilir. Bu ayrım, kısıtlı zamanı en çok zarar ettiren ürünlere ayırmanızı sağlar.
Otopilot Desi Hesaplayıcı ile desi hesaplama
Otopilot'un Desi Hesaplayıcı ve Kargo Maliyet Uyarısı botu desi hesabını ve maliyet kontrolünü tek ekranda yapar. Önce kargo tarifenizi girersiniz: her satıra desi üst sınırı ve fiyat. Bölen, yuvarlama kuralı, aralık üstü ek desi ücreti, uyarı eşiği ve ücretsiz kargo eşiği ayarlanabilir. Tarife yalnız sizin tarayıcınızda hatırlanır.
Tek bir ürün için ölçüleri, ağırlığı ve satış fiyatını yazıp hesaplayabilir ya da ürün listenizi Excel veya CSV olarak yükleyebilirsiniz. Dosyadaki en, boy, yükseklik, ağırlık, fiyat ve adet sütunları başlıklardan bulunur; ölçüsü okunamayan satırlar atlanır ve sayısı gösterilir. Bot her ürün için desiyi, ücrete esas değeri ve bunun desi mi kilogram mı olduğunu, kargo maliyetini ve satış fiyatına oranını hesaplar. Oranı eşiğinizi aşan ürünler uyarı, kargo maliyeti fiyatı geçen ürünler zarar olarak işaretlenir; tarife aralığınızın dışında kalan ürünler ayrıca belirtilir. Sonuçları yalnız uyarı ve zararlı ürünlere süzebilir, listeyi CSV olarak indirebilirsiniz.
Kargo fiyatları kodda tutulmaz; hesap tamamen sizin girdiğiniz tarifeyle yapılır. Kargo firmanızın ek kuralları, örneğin uzun kenar sınırı ya da ağır yük ücreti, ayrıca değerlendirilmelidir. Mağazanızın genel görünürlüğü için e-ticaret SEO rehberimizi, paketleri karşılaştırmak için fiyatlar sayfasını inceleyebilirsiniz.
Desi hesabını ürün eklerken bir kez yapıp unutmamak gerekir. Kargo firmanız tarifesini güncellediğinde, paket tedarikçiniz değiştiğinde ya da ürünü farklı bir kutuyla göndermeye başladığınızda hesabı yeniden yapmak, zararlı ürünlerin zamanında fark edilmesini sağlar. Ürün listenizi dönem dönem toplu olarak kontrol etmek, tek tek ürün kartlarına bakmaktan çok daha hızlıdır.
Kargo maliyetini düzenli izlemek, yeni ürün eklerken de karar vermeyi kolaylaştırır. Bir ürünü listelemeden önce paket ölçüsünü ve tahmini kargo maliyetini hesaplamak, satış fiyatını baştan doğru belirlemenizi sağlar. Böylece ürün satışa çıktıktan sonra fiyat değiştirmek ya da zarar ettiğini fark etmek zorunda kalmazsınız.
Sık sorulan sorular
Desi hesaplamada hangi böleni kullanmalıyım?
Kargo firmanızla yaptığınız sözleşmedeki böleni kullanın. Yurt içi kargoda yaygın bölen 3000'dir; bazı hava kargo ve uluslararası gönderilerde farklı bölenler kullanılır.
Ölçüleri ürünün kendisinden mi almalıyım?
Hayır. Kargo firması paketi ölçer; bu yüzden paketlenmiş hâlin dış ölçülerini kullanın. Koli ve dolgu malzemesi desiyi artırır.
Desi ile kilogram farklı çıkarsa hangisi esas alınır?
İkisinden büyük olanı. Hacimli ama hafif paketlerde desi, küçük ama ağır paketlerde kilogram ücrete esas değer olur.
Ürün listem sunucuda saklanıyor mu?
Hayır. Yüklediğiniz dosya yalnız hesaplama sırasında işlenir. Ürün ölçüleri kişisel veri değildir; listede müşteri bilgisi varsa yüklemeden önce bu sütunları çıkarın.
Aynı pakette birden çok ürün gönderirsem ne olur?
Ürünler aynı pakete konuyorsa paketin dış ölçüsü ve toplam ağırlığı esas alınır. Hesaplayıcıda adet sütunu ölçü ve ağırlığı adetle çarparak yaklaşık bir değer verir; gerçek paket ölçüsü farklıysa paketi ayrı bir satır olarak girin.
Kargo tarifemi KDV dahil mi girmeliyim?
Satış fiyatınızla karşılaştırma yapıldığı için ikisini de aynı biçimde, tercihen KDV dahil girin. Böylece oran gerçek maliyeti yansıtır.
Uyarı eşiğini nasıl belirlerim?
Eşik ürün kategorinizin kâr marjına göre seçilmelidir. Marjı düşük kategorilerde daha düşük, marjı yüksek kategorilerde daha yüksek bir eşik kullanabilirsiniz. Eşiği değiştirip yeniden hesaplamak, hangi ürünlerin sınırda olduğunu gösterir.
Kaynaklar
Bu sayfayı kim hazırladı?
Bu içeriği Otopilot kurucusu Ersin Dorlak, ürünü geliştiren ekiple birlikte hazırladı. Deneyimimizi kendi sitemizde ediniyoruz: otopilot.net'i de aynı panelden, 95 kurallı denetimle tarıyor ve çıkan bulguları düzeltiyoruz. Ölçmediğimiz bir rakamı ölçülmüş gibi yazmıyoruz.
Ekibimiz ve ilkelerimizSitenizde aynı kontrolleri yapın
Ücretsiz site analiziyle sayfalarınızdaki teknik ve içerik sorunlarını görün. Düzeltmeleri panelde hazırlamak ve sitenize uygulamak için planları inceleyin.