Teknik SEO denetimi nasıl yapılır? Adım adım uygulama rehberi
6 dk okuma
Tarama, dizine ekleme, yönlendirme, hız ve yapısal veri kontrollerini doğru sırayla yaparak bir sitenin teknik sorunlarını bulup önceliklendirmeyi öğrenin.
Teknik SEO denetiminin amacı uzun bir hata listesi üretmek değildir. Amaç tek bir soruya cevap vermektir: Arama motoru bu sitenin önemli sayfalarını bulabiliyor, okuyabiliyor ve doğru sürümünü dizine ekleyebiliyor mu? Bu soruya "evet" diyemediğiniz sürece içerik ve bağlantı çalışmalarının etkisi sınırlı kalır, çünkü görünmeyen bir sayfanın kalitesi sıralamaya yansımaz.
Denetimi doğru sırayla yapmak işin yarısıdır. Önce tarama, sonra dizine ekleme, sonra sayfa kalitesi gelir. Yukarıdaki katmanda bir sorun varsa alttaki katmanda yaptığınız iyileştirme boşa gider. Örneğin yanlışlıkla noindex eklenmiş bir kategori sayfasının hızını artırmak sıralama getirmez.
Başlamadan önce kapsamı belirleyin
Denetime başlamadan üç şeyi netleştirin. Birincisi, site için asıl önemli sayfalar hangileri? Ürün, hizmet, kategori ve en çok trafik getiren içerikleri bir listede toplayın. İkincisi, yayındaki URL sayısı aşağı yukarı ne kadar olmalı? Bu rakamı bilmeden tarayıcının bulduğu sayının fazla mı az mı olduğunu yorumlayamazsınız. Üçüncüsü, site yakın zamanda taşındı mı, tema veya altyapı değişti mi? Teknik sorunların büyük kısmı bu tür değişikliklerin ardından ortaya çıkar.
Veri kaynağı olarak en az üç şeye ihtiyacınız var: siteyi baştan sona dolaşan bir tarayıcı, Google Search Console ve mümkünse sunucu günlükleri. Tarayıcı size "sitede ne var" der, Search Console "Google ne görüyor" der, günlükler ise "Googlebot gerçekte nereye gitti" der. Üçü arasındaki fark, denetimin en değerli bulgularını verir.
1. Tarama: Google sayfalara ulaşabiliyor mu?
İlk bakılacak yer robots.txt dosyasıdır. Burada sık yapılan hata, robots.txt ile dizine eklemeyi engellemeye çalışmaktır. Bu dosya taramayı kontrol eder, dizine eklemeyi değil. Engellenen bir URL başka sitelerden bağlantı alıyorsa içeriği okunmadan da arama sonuçlarında görünebilir. Bir sayfanın dizinden çıkmasını istiyorsanız noindex kullanmalı ve o sayfanın taranmasına izin vermelisiniz; aksi halde Google noindex etiketini hiç göremez.
Ardından tüm siteyi bir tarayıcıyla dolaşın ve durum kodlarını gruplayın:
- 200 dönen sayfalar: Bunların tamamı dizine girmeye değer mi? Filtre, sıralama ve oturum parametreli adresler burada sık görülür.
- 301 ve 302 yönlendirmeleri: Kalıcı taşımalarda 301 kullanılmalı. Zincirleri tek adıma indirin, iç bağlantıları doğrudan son adrese çevirin.
- 404 ve 410: Silinen sayfalar için normaldir. Sorun, iç bağlantıların hâlâ bunlara gitmesidir.
- 5xx hataları: En acil gruptur. Süreklilik gösterirse Google tarama hızını düşürür.
Bir de "yumuşak 404" denilen duruma dikkat edin. Sayfa 200 döner ama içerik "ürün bulunamadı" der. Google bunu hata sayar ve Search Console'da ayrıca raporlar. Boş kategori sayfaları ve stoktan kalkan ürünlerde sık karşılaşılır.
Büyük sitelerde tarama bütçesi de konuşulur, ancak Google'ın kendi belgelerine göre bu konu öncelikle çok büyük veya çok hızlı değişen siteleri ilgilendirir. Birkaç bin sayfalık bir sitede sorun genellikle bütçe değil, zayıf iç bağlantı veya gereksiz URL kalabalığıdır.
2. Dizine ekleme: Doğru sürüm mü seçiliyor?
Search Console'daki Sayfa dizine ekleme raporunu açın. Burada önemli olan toplam rakam değil, nedenlerdir. "Tarandı, şu anda dizine eklenmemiş" ifadesi genellikle kalite veya önem sinyalinin yetersiz olduğunu gösterir. "Keşfedildi, şu anda dizine eklenmemiş" ise Google'ın sayfayı henüz taramaya değer bulmadığını veya sunucuyu yormaktan kaçındığını düşündürür.
Sonra canonical kontrolü gelir. Her dizine eklenebilir sayfanın kendini gösteren bir canonical etiketi olmalı. Şu durumları özellikle arayın:
- Canonical'ı başka bir sayfayı gösteren ama içeriği farklı olan sayfalar.
- Canonical etiketinin yönlendirilen veya
noindexolan bir adrese gitmesi. httpvehttps,wwwvewwwolmayan sürümlerin birlikte açık kalması.- Sonda eğik çizgi olan ve olmayan adreslerin ikisinin de 200 dönmesi.
Canonical bir yönergedir, kesin bir komut değildir. Google başka sinyaller daha güçlüyse farklı bir sürüm seçebilir. Bu yüzden URL denetleme aracında "Kullanıcı tarafından seçilen" ile "Google tarafından seçilen" canonical değerlerini karşılaştırın.
Site haritası da bu aşamada incelenir. İçinde yalnızca 200 dönen, canonical ve dizine eklenebilir adresler olmalı. Google priority ve changefreq alanlarını kullanmadığını belirtmiştir; lastmod değerini ise tutarlı biçimde doğru olduğu sürece dikkate alır. Bu yüzden her gün bütün sayfaların tarihini güncelleyen eklentiler işe yaramaz, hatta bu sinyalin değerini düşürür.
3. Render: Google içeriği görebiliyor mu?
İçeriği veya bağlantıları JavaScript ile üreten sitelerde, ham HTML ile işlenmiş HTML'i karşılaştırın. Google JavaScript çalıştırabilir, ancak bu işlem ek adım gerektirir ve her tarayıcı bunu yapmaz. Yapay zekâ tarayıcılarının önemli bir kısmının JavaScript çalıştırmadığı da düşünülürse, başlık, ana metin ve iç bağlantıların sunucudan gelen HTML'de olması en güvenli yoldur.
Bağlantıların gerçek <a href> öğeleri olduğundan emin olun. Yalnızca tıklama olayıyla çalışan düğmeler tarayıcı için bağlantı değildir. Sonsuz kaydırma kullanan listelerde de tüm öğelere ulaşan normal sayfalama adresleri bulunmalıdır.
4. Sayfa deneyimi: Core Web Vitals
2024 Mart'ından beri Core Web Vitals üçlüsü LCP, INP ve CLS'den oluşuyor. Google'ın iyi kabul ettiği eşikler LCP için 2,5 saniye, INP için 200 milisaniye, CLS için 0,1'dir. Değerlendirme gerçek kullanıcı verisinin 75. yüzdelik dilimine göre yapılır. Dolayısıyla tek bir laboratuvar testinde aldığınız yüksek puan ile sahadaki durum aynı şey değildir.
Pratikte en sık görülen nedenler şunlardır:
- LCP: Sıkıştırılmamış kapak görseli, görsele tembel yükleme verilmesi, yavaş sunucu yanıtı.
- INP: Ana iş parçacığını kilitleyen ağır üçüncü taraf betikler.
- CLS: Boyutu belirtilmemiş görseller, sonradan yüklenen reklam ve bildirim alanları.
Hız önemli bir sinyaldir ama içerik uygunluğunun önüne geçmez. Bu yüzden sıralamayı hız düzeltmelerine bağlamak yerine, önce üstteki katmanları temizleyin.
5. Yapı: Başlıklar, şema ve mobil
Her sayfanın benzersiz bir title değeri ve tek bir ana başlığı olmalı. Tekrar eden başlıklar çoğu zaman şablon sorunudur ve toplu düzeltilir. Meta açıklamalar doğrudan sıralama sinyali değildir, ancak tıklamayı etkiler.
Yapısal veri için tek kural şudur: Yalnızca sayfada gerçekten görünen bilgiyi işaretleyin. Google, SSS zengin sonuçlarını 2023'te sağlık ve kamu siteleriyle sınırlamış, HowTo sonuçlarını ise kaldırmıştır. Yani bu şemaları eklemek eskisi gibi görsel kazanç sağlamaz. Kurum, ürün, makale ve içerik haritası işaretlemeleri ise hâlâ anlamlıdır.
Google mobil öncelikli dizine eklemeyi tamamladığı için mobil sürümde eksik kalan içerik, dizinde de eksik sayılır. Mobilde gizlenen metinleri ve masaüstünden farklı bağlantıları kontrol edin. Çok dilli sitelerde hreflang etiketlerinin karşılıklı olduğundan, yani iki sayfanın birbirini gösterdiğinden emin olun.
Bulguları önceliklendirme
Denetimin sonunda her bulguyu iki soruyla değerlendirin: Kaç önemli sayfayı etkiliyor ve düzeltmesi ne kadar sürüyor? Şablondan kaynaklanan bir hata tek satır değişiklikle binlerce sayfayı düzeltebilir, bu tür işler her zaman önce gelir.
Pratik bir sıralama şöyle olabilir:
- Önemli sayfaların dizine girmesini engelleyen hatalar: yanlış
noindex,robots.txtengeli, 5xx. - Sinyali bölen sorunlar: yanlış canonical, yinelenen sürümler, yönlendirme zincirleri.
- Şablon düzeyindeki başlık ve yapı sorunları.
- Core Web Vitals ve görsel optimizasyonu.
- Tek tek sayfalardaki küçük eksikler.
Her maddeye bir sorumlu ve doğrulama yöntemi yazın. "Düzeltildi" demek yeterli değildir; sayfayı yeniden çekip değişikliğin yayında olduğunu görmeden iş bitmiş sayılmamalıdır.
Denetimi tek seferlik iş olarak görmeyin
Teknik sorunlar genellikle yeni bir sürümle, eklenti güncellemesiyle veya içerik ekibinin farkında olmadan yaptığı değişikliklerle geri gelir. Bu yüzden düzenli bir tarama takvimi kurun ve iki tarama arasındaki farka bakın. Yeni çıkan sorun, yıllardır duran sorundan daha çok şey anlatır.
Bu işi elle yürütmek istemiyorsanız seopanel siteyi düzenli olarak tarar, bulguları önem sırasına koyar ve bağlı sitede düzeltmeleri uygulayıp yeniden kontrol eder. Ne kadar otomatikleştirirseniz otomatikleştirin, yukarıdaki sıralama aynı kalır: Önce erişim, sonra dizin, en son kalite. Denetimin bir sonraki adımı olarak Search Console verisini doğru okumayı ve iç link yapısını güçlendirmeyi inceleyebilirsiniz.